Aracı Kurum Nedir?

Aracı Kurum Nedir?

Sizde borsaya yeni başlayan kişilerdenseniz çok duyduğunuz tabirlerden biridir aracı kurum. İlk kez duyduğunuzda Aracı kurumun ne iş yaptığını eminim ki sizlerde benim gibi merak etmişsinizdir.  Peki, nedir bu aracı kurum. Aracı kurum adından tahmin edebileceğiniz gibi bir aracılık idaresidir. Aracılık yapar.  Bu kurum sermaye piyasasının önemli enstrümanlarından birisidir.  Bir nevi alıcıyla satıcıyı buluşturan ikisi arasında anlaşma sağlanması üzerine yardımcı bir birimdir.

Eğer sizde alım satım yapıyorsanız ya da yapmayı düşünüyorsanız bu alıcı kurumlar üzerinden işlerinizi halletmek durumundasınız. Aracı kurumlar hisse senedi, halka arzlar, özelleştirme, gibi alanlarda faaliyet gösterebilirler. Son yıllarda ülkemizde satın alma ve özelleştirmeler konularında ciddi gelişmeler oldu. Aracı kurumlar özellikle 2004 ve sonrasındaki ekonomik gelişmelerde önemli hizmetler sergilemişlerdir.

İlgili Yazı: İsveç Asgari Ücret

Her aracı kurumun SPK (Serbest Piyasa Kurulu) yetkilendirmesi dahlinde hareket etmesi gerekir. Kısacası aracı kurumlar SPK denetimine tabiidir. Aracı kurumun hisse senedi alım satım yetkisi vardır ancak şirket satın alıp değerlendirme yetkisi yoktur. Bu tarz işlemleri aracı kurum üzerinden yapmanız mümkün değildir. Yatırımcı ne tarz alanlarda ve ne tür yatırım yapmak istediğine karar verdikten sonra yapması gereken bu tarz aracı kurumların yetkilerinde bakmaktır.  Bu yetkiler SPK tarafından verilen özel bir belgedir.

Borsada Aracı Kurum Nasıl Seçilir?

Borsada yatırım yapmayı kafanıza koymuşsanız kesinlikle aracı kurum üzerinden yatırım yapmalısınız. Eğer elinizde eskilerden kalma bir hisse senedi var ise bir aracı kuruma gidin. Aracı kuruma elinizdeki hisse senetlerini satmak istediğinizi söyleyin.  Aracı kurum ilk olarak bu hisse senetlerinin borsada halka açık olup olmadığına ve şirketin batıp batmadığına bakar.

Hisse senedi halka açık ve şirket batmamış ise aracı kurum size bir hesap açar. Bu hesaptaki hisse senetleri merkezi kayıt kuruluşuna kote ettirir.  Yani alım satımına dair izin istenir. Tüm bunları yaptıktan sonra ancak hisse senedinizi satabilirsiniz.

Hisse senedi almak isteyen bir yatırımcı iseniz bu kez yapmanız gereken yine bir aracı kuruma gitmektir.  Bu kurumda kendi adınıza bir hesap açtırmalısınız.  Bu işlem bir bankaya gidip hesap açtırmaya benzer. Sonrasında istediğiniz hisse senedini alabilirsiniz. Tüm bu işlemlerde temel şart aracılık hizmeti almanızdır.

İlgili Yazı: Almanya Asgari Ücret

Bankalarında aracılık yetkisi bulunmaktadır. Bir bankaya giderek hisse senediniz olduğunu söyleyin. Bankanın da aracılık yetkisi olduğundan yukarıda bahsettiğimiz işlemleri size banka da yaptırabilir.  Size hesap açtırır elinizdeki hisse senetlerini merkezi kayıt kuruluşlarına kote ettirir.böylece satım işlemleriniz için önünüzde engel kalmaz.

Aracı Kurum Borsadan Para Kazanmayı Garanti Eder mi ?

Aracı kurum ile kazanmak garanti mi?
Aracı Kurum Kazanmayı Garanti Eder mi?

En baştan söyleyelim ve açıklayalım aracı kurumlar borsadan para kazanmayı size garanti edemez. Mevcut aracı kurumlardan hiçbiri bunu söylemez. Diyen kurum da size emin olun yalan söyler. Akla zaten şu soru gelecektir. Para kazanmayı garanti edecekse zaten kendisi para yatırıp kendisi borsaya girer. Neden sizinle ilgilensin?

Hisse senedinin durumu ve piyasada oluşabilecek dalgalanmaları aracı kurumun tahmin edebilmesi bazen çok çok zor olabilir. En basit örnekle 2001 yılında olan dalgalanma verilebilir. Bu dalgalanmanın olacağını kim tahmin edebilirdi.  Hiçbir aracı kurum size bana örneğin 5bin TL verin ben sise 3 5 ay sonra 6 7 bin TL vereceğim gibi kehanetlerde bulunamaz. Bu şekilde tekliflerle gelen aracı kurumlardan kesinlikle uzak durun. Sizi kandırmaya yönelik adımlardır. 

Siz yatırımcı olarak uyanık olmak durumundasınız ayrıca unutmamalısınız ki aracı kurumla görüşürken mutlaka o aracı kurkum hisse senedi alım satımına yetkisinin olup olmadığını kontrol edin. Bütün bunlara dikkat ederseniz doğru bir aracı kurumla başarıya ulaşmak çokta zor değildir. Peki, bu aracı kurumların bizlere faydaları nelerdir?

Borsa Yatırımı Yaparken Aracı Kurumlarla Çalışmanın Faydaları Nelerdir?

Borsada yatırım yapmak için aracı kurum üzerinden çalışmalısınız.  Elinde çok eskiden kalma hisse senedi olan varsa bu aracı kurumların kapısını çalmak durumundadır. Bu durumda aracı kurum hisse senediyle ilgili araştırma yapar. (Borsada Aracı Kurum Nedir, Ne İş yapar Ne İşe Yarar) . Araştırma akabinde hisse senedinizi alarak isteğinize göre değerlendirir.  Bir vatandaş ancak bu şekilde elindeki hisse senedini değerlendirebilir.

İlgili Yazı: 2021 Sayısal Meslekler

Aracı kurumdaki yatırım uzmanının hangi özelliklerine bakmalıyız?

Yatırımcı olarak bir aracı kurumdan hizmet alırken aracı kurumun geçmişteki raporlarını iyice analiz edin. Daha önceki işlerini, başarılarını inceleyin. Araştırmacı olun. Çünkü aracı kurum kendisini allayıp pullayıp size daha iyi pazarlamak isteyecektir. Sizin yapmanız gereken aracı kurumu araştırarak vermeye çalıştığı imaj altındaki gerçekleri gün yüzüne çıkarmak olmalıdır.

Aracı kurumla konuşmaktan çekinmeyin. Yatırımcı her şirketi iyi bilmeyebilir. Ancak aracı kurumların temel işi şirketleri bilmektir. Bunun üzerine çalışırlar. Aracı kurum şirketleri temel olarak bilmese de teknik olarak bilmek zorundadır. Çünkü işleri bu sektördür. Yatırımcı temel ya da teknik analiz hakkında aracı kurumdan alacağı hizmetin güvenilir olmasını ister. 

Aracı kurumların rapor hazırlayan görevlileri eğer işinde iyiyse bu işte daha ön plana çıkarlar. Yatırımcı şuna dikkat etmelidir.  Her araştırma hizmeti veren kurum her yatırımcıyı kabul etmeyebilir. Bu noktada bazı aracı kurumlar yatırımcısını seçer. Yatırımcısının belirli bir portföyde olmasını ister. Yatırımcı bu noktaya ulaşırsa aracılık hizmetini kabul eder

Araştırma ekibi güçlü olan aracı kurumların model portföyleri vardır. Akıllı yatırımcı olarak bu model portföylerin getirisine bakmak firma için iyi bir fikir verebilir. Model portföylerde aracı kurum analistleri belirli hisseleri tutarlar ve bu hisseleri önerdiklerini söylerler. Örneğin 7 8 hisse önerilir ve şu fiyattan alın şu fiyattan satın şeklinde yönlendirmeler yapılır.

Model portföyün getirisi %15 olduğu bir durumda endeks %20 getirmişse bu model portföyü başarılı sayamazsınız. Kurumun model portföyü endeksin üzerinde bir getiri getirmiş ise bu aracı kurum işi biliyor diyebilriz.

Aracı Kurumla Yapılan Sözleşmelerde Nelere Dikkat Etmeliyiz?

Elinizde bir hisse senedi var ve bunu değerlendirmek istiyorsanız yapmanız gereken bir aracı kurumun kapısını çalmaktır. Aracı kurum elinizdeki hisse senedinin sahibi şirketin halen var olup olmadığı ve hisse senedinin halka arz olup olmadığı gibi gerekli araştırmaları yaptıktan sonra size konuyla ilgili bilgi verecektir.

Aracı kurumun kapısını çaldık ve görüşmelere başladık. İlk yapılacak olan eğer yatırımcı BİST üzerinden işlemler yaptırmak istiyorsa aracı kurumda bir hesap açtırmaktır.  Aracı kurumda hesap açtırmak çok kolaydır. Herhangi bir internet sitesinden bu işlemlere başlamak mümkündür.

İnternet sitelerinden gerekli evrak çıktılarını doldurarak bu işlemlere başlayabilirsiniz. Sonrasında aracı kuruma ister elden verin, ister faxlayın bu tamamen size kalmış.  Bu işlem tıpkı bankada hesap açmak gibidir. Tek fark her aracı kurum her müşteriyi kabul etmeyebilir. Müşteri olarak sizin belli bir portföyünüz olmalıdır. Bazı aracı kurumlar hesap açmak için limit koyar. Örneğin bir aracı kurum 30 bin TL altında hesap açmıyorum dediğinde sizin başvurunuz bu meblağın altındaysa başvurunuz kabul edilmez.

İlgili Yazı: 2021 Sayısal Meslekler

O zaman sizde bu tarzda kriterleri olmayan aracı kurumları tercih etmelisiniz. Bazen aracı kurum günlük işlem hacmi isteyebilir. Bu durumlarda da yatırımcı seçtiği olur. Siz kendinize göre kendinize uygun olan aracı kurumu seçmek durumundasınız.

Aracı kurumla yatırımcı arasındaki anlaşmaya göre komisyon oranı genelde binde 2 dir. Bazen aracı kurum işlem hacmi yüksek olması şartı ya da yatırım miktarı büyük olma durumlularında binde 2 olan komisyonunda indirime gidebilir. Sizin bu noktada aklınıza olması gereken eğer sık sık yatırım yapmayı düşünüyor iseniz.

Mutlaka aracı kurumla bu noktayı en baştan konuşun ve binde 2 olan komisyon ücretini daha aşağılara çekmeye çalışın. Vereceğiniz komisyon oranını nasıl düşürmeniz gerektiği hakkında daha detaylı bilgiye

Aracı kurumlar borsa kazancından ne kadar pay alır?

              Aracı kurumların temel işi aracılık faaliyetidir. Bu yetki kurumlara SPK (serbest piyasa kurulur) tarafından verilir. Bu kurumlar kazançlarını yaptıkları aracılık faaliyetlerinden elde ederler.  Bunun için size yardımcı olmak adına yaptıkları işlemlerden komisyon ücreti alırlar. Son yıllarda birçok yeni aracı kurumun açılması rekabeti de yanında getirdi. Bu rekabetten aslında bakarsanız vatandaş karlı çıktı.

Rekabet nedeniyle komisyon oranları ciddi seviyelerde düştü. Şuan yapacağınız bir müracaata binde 2 civarı ortalamada komisyon alınmaktadır. Yatırımcının aracı kurumla ilişkisinde şu noktaya dikkat etmesi gerekir.  Hesap açtırırken eğer ki çok işlem yapacaksanız bunu aracı kuruma belirtin. Yani işlemlerinizin uzun ve çok parçalı olacağını bildirin. Bu şekilde fiyatta daha çok pazarlık şansınız olur.

Ancak yatırımcı özelliklede amatör yatırımcı bu pazarlık payını es geçer ve binde 2 ye razı olur. Belirli bir işlem hacmini geçtiğiniz zaman bazen aracı kurum kendiliğinden bu komisyonu aşağı indirir. Bu yüzden siz eğer ki işlem hacminiz çok olacaksa mutlaka aracı kuruma bunu bildirerek fiyat kırma işlemini kendiniz yapmaya çaba gösterin. 

Yatırımcı her yaptığı alım ya da satım üzerinden aracı kuruma komisyon öder. Aldım aldığımı satmak istiyorum komisyon ödemeyeyim diye bir çabanız boşa gidecektir. Bu durumdan kaçamazsınız. Normal şartlarda alırken ve satarken binde 2 komisyonu ödersiniz.  Peki aracı kurumsuz bu işin olmayacağını anladık bu aracı kurumu nasıl seçmeliyiz?

Aracı Kurum Seçerken Nelere Dikkat Etmeliyiz?

Aracı kurum sermaye piyasasının çok önemli bir birimidir. Ancak bu kurumlar doğru çalışmaz ise bir domino taşı gibi etkisi size de yansır. Türkiye’de özellikle 90lı yıllarda aracı kurumlar nedeniyle ciddi anlamda mağdur kişiler ortaya çıkmıştır.

90 ile 2000 arasında çok sayıda aracı kurum battı ve birçok yatırımcı mağdur oldu.  99 yılında çıkan yasayla yatırımcıların aracı kurum nedeniyle mağdur olmaması adına yeni yasa çıkartıldı.  Bu yasa sayesinde aracı kurumlar açısından yatırımcının çok fazla bir hassasiyet göstermesine gerek yoktur.

Aldığınız hisse senetleri merkezi kayıt kuruluşuna kotelidir.  Aracı kurumun bu aşamada hareket etme yetkisi yoktur. Böylece yatırımcı güvence altına alınmıştır. Aracı kurum müşteri izni olmadan buradaki hisse senedini alıp satamaz. Yatırımcıda hisse senedinin hareketlerini merkezi kayıt kuruluşundan inceleyebilmektedir.

Eğer sadece alım atım yapacaksanız borsada 100den fazla alıcı kurum vardır. Bu kurumlardan herhangi biriyle bu işlemleri gerçekleştirebilirsiniz. Ancak teknik manada bilgi istiyorsanız o zaman yapmanız gereken aracı kurumu karsınıza alarak konuşmak olacaktır. Aracı kurumun size ne tarz hizmet vereceğini öğrenin. Hisse senediyle ilgili bilgi istediğinizde size yardımcı olup olamayacaklarını sorun ve öğrenin.

İnternet ve yapılabilecek ek işler konusunda ki 5 yıllık birikimimiz ile sizlere fikirler sunmaya gayret ediyoruz. Kafanıza takılan sorularla ilgili bizlere soru sormaya çekinmeyiniz.

0 0 votes
Article Rating
Subscribe
Bildir
guest
0 Yorum
Inline Feedbacks
View all comments